dolar amerykański(USD): 2,8312



Górnośląski Okręg Przemysłowy (GOP), jest największym okręgiem przemysłowym Polski. Obejmuje jednostki przemysłowe w środkowo-wschodniej części województwa śląskiego.

Spis treści

edytuj Błędne użycie terminu

Termin GOP jest często błędnie traktowany jako synonim konurbacji śląskiej. Jakkolwiek obszary GOP-u i konurbacji katowickiej nakładają się lub zazębiają terytorialnie (w stopniu zależnym od zrozumienia używającego tych terminów), to są to pojęcia strukturalnie całkowicie odmienne. Okręg przemysłowy to skupisko zakładów i ośrodków przemysłowych, konurbacja miejska to jedna z form skupienia miast. W konurbacjach i aglomeracjach miejskich jest wiele miast nie mających funkcji przemysłowych. W innych miejscach (okręgach przemysłowych) wiele zakładów przemysłowych i ośrodków przemysłowych znajduje się w miejscowościach formalnie wiejskich.

Termin GOP jest czasem błędnie traktowany jako synonim Górnośląskiego Zagłębia Węglowego.

edytuj Położenie

Górnośląski Okręg Przemysłowy znajduje się na Wyżynie Śląskiej oraz Kotlinie Oświęcimskiej, w województwie śląskim i częściowo w województwie małopolskim, w dorzeczu górnej Wisły i Odry. Ze względu na stopień przekształcenia środowiska jest traktowany jako odrębna jednostka geograficzna. Pod względem geologicznym GOP położony jest w północnej części Górnośląskiego Zagłębia Węglowego.

edytuj Miasta w rejonie GOP

Najważniejszym miastem w rejonie GOPKatowice.

Lp. Powiaty i gminy Ludność Powierzchnia Gęstość
1 Katowice 309 621 164,67 km² 1 880,25 os/km²
2 Sosnowiec 221 775 91,26 km² 2 446,68 os/km²
3 Gliwice 196 968 134,2 km² 1 474,47 os/km²
4 Zabrze 188 717 80,47 km² 2 356,85 os/km²
5 Bytom 184 328 69,32 km² 2 680,22 os/km²
6 Powiat będziński 150 951 368,02 km² 410,37 os/km²
7 Ruda Śląska 144 254 77,7 km² 1 865,05 os/km²
8 Powiat tarnogórski 137 646 642,63 km² 214,43 os/km²
9 Tychy 129 540 82,63 km² 1 577,57 os/km²
10 Dąbrowa Górnicza 128 560 188 km² 687,66 os/km²
11 Powiat gliwicki 114 066 663,35 km² 172,92 os/km²
12 Chorzów 113 469 33,5 km² 3 395,19 os/km²
13 Jaworzno 95 383 152,2 km² 628,23 os/km²
14 Powiat mikołowski 91 866 231,53 km² 394,58 os/km²
15 Mysłowice 74 940 66 km² 1 136,36 os/km²
16 Siemianowice Śląskie 71 425 25,5 km² 2 823,53 os/km²
17 Piekary Śląskie 58 915 39,6 km² 1 495,18 os/km²
18 Powiat bieruńsko-lędziński 56 345 156,68 km² 358,00 os/km²
19 Świętochłowice 54 447 13,22 km² 4 140,92 os/km²
20 Gmina Chrzanów 50 166 79,33 km² 632,37 os/km²
21 Oświęcim 41 382 30,3 km² 1 365,74 os/km²
22 Trzebinia 20 373 31,3 km² 650,89 os/km²
23 Libiąż 17 671 35,88 km² 492,50 os/km²
24 Gmina Łazy 15 077 132,56 km² 121,28 os/km²
25 Gmina Chełmek 12 877 27,24 km² 472,72 os/km²
26 Bukowno 10 765 63,42 km² 169,74 os/km²
27 Gmina Bolesław 7 842 41,42 km² 189,33 os/km²
Razem 2 656 851 3359,74 km² 790,79 os/km²

edytuj Gospodarka

GOP jest regionem o ogromnej koncentracji przemysłu. Dominuje tu:

edytuj Transport i Komunikacja

edytuj Komunikacja miejska

Information icon.svg Osobny artykuł: Komunikacja miejska w GOP.
Katowice, tramwaj "Karlik" relacji Katowice-Chorzów-Bytom

Na terenie GOP-u funkcjonuje dobrze rozwinięta komunikacja miejska w postaci autobusów oraz tramwajów. Sieć torów tramwajowych jest na trzecim miejscu w Europie pod względem długości tras. Łącznie istnieje tu ponad 300 linii autobusowych oraz ponad 30 tramwajowych. Olbrzymią większość linii autobusowych i wszystkie tramwajowe organizuje KZK GOP. Linie autobusowe na zlecenie KZK GOP w większości obsługują komunalne Przedsiębiorstwa Komunikacji Miejskiej; największe w Sosnowcu i Katowicach, oraz liczne firmy prywatne. Zaś wszystkie tramwajowe Tramwaje Śląskie. W Tychach funkcjonują trolejbusy obsługiwane przez MZK w Tychach. Oprócz tego działają tutaj także linie organizatorów niezrzeszonych z KZK GOP oraz przewoźników prywatnych.

edytuj Transport kolejowy

GOP stanowi jeden z największych węzłów komunikacji kolejowej w Polsce, zarówno jeśli chodzi o przewozy pasażerskie jak i towarowe. Znajduje się tutaj łącznie kilka dworców i kilkadziesiąt stacji PKP. Przez dworzec główny w Katowicach przejeżdżają pociągi EuroCity i InterCity, zapewniające połączenia ze wszystkimi największymi miastami w Polsce oraz z Czechami, Słowacją, Węgrami, Austrią i Niemcami.

Dworce kolejowe w Katowicach i Gliwicach są oznaczone kategorią A (co oznacza roczną odprawę podróżnych na poziomie powyżej 2 mln). Stacja Tarnowskie Góry jest największym towarowym węzłem kolejowym w kraju.

Kolejowy transport towarowy to przede wszystkim przewozy węgla kamiennego, ze względu na położenie miasta dużą rolę odgrywają przewozy tranzytowe, także międzynarodowe.

edytuj Transport drogowy

Katowice - Skrzyżowanie ulic Chorzowskiej i Sokolskiej
Katowice - Rondo, Spodek oraz Biurowiec DOKP nocą

GOP znajduje się na skrzyżowaniu szeregu drogowych szlaków komunikacyjnych. Silnie rozwinięta jest tu również sieć dróg. Biegnie tędy autostrada A4, E40 (trasa europejska), E75 (trasa europejska) oraz kilkanaście dróg krajowych i dróg wojewódzkich. Budowana jest kolejna autostrada – A1. Przez rejon przebiegają m.in.:

Miasta GOP-u mają również wiele bezpośrednich połączeń PKS z wszystkimi regionami kraju. Część z nich obsługuje PKS Katowice. Są to linie do Lublina, Iwonicza, Ostrowca Świętokrzyskiego, Zakopanego, Rabki, Krynicy i Ustrzyk Dolnych.

edytuj Transport lotniczy

Samolot Wizzair (Baza operacyjna Katowice)

W GOP-ie w odległości około 30 km na północ od centrum Katowic znajduje się międzynarodowy port lotniczy Katowice-Pyrzowice. W 2005 obsłużył 1,1 mln pasażerów, w 2006, ponad 1,4 mln, a w roku 2007 blisko 2 mln. Port obecnie posiada roczną przepustowość 3,6 mln pasażerów, jeden terminal cargo oraz 2800-metrową drogę startową. Obsługuje stałe połączenia rejsowe z ponad dwudziestoma lotniskami liniami lotniczymi: Centralwings, Germanwings EuroLOT, Jet Air, LOT, Lufthansa, Ryanair oraz Wizz Air.

W centrum Katowic znajduje się również aeroklubowe lotnisko Katowice-Muchowiec ze zniszczoną szkodami górniczymi betonową drogą startową. Obecnie użytkowana jest trawiasta droga startowa. Planowane jest wybudowanie nowej 850-metrowej betonowej drogi startowej na miejscu obecnie użytkowanej drogi trawiastej wzdłuż ul. Lotnisko i przeistoczenie lotniska w miejski port lotniczy o nastawieniu biznesowym. Jednak, obecnie lotnisko jest przedmiotem sporu na tle własnościowym pomiędzy Aeroklubem Polskim i Aeroklub Śląskim. Lotnisko należy do miasta, lecz zostało oddane w wieczystą dzierżawę "aeroklubowi".

W południowej części Gliwic - na Trynku - swoje lotnisko ma także Aeroklub Gliwicki. Obecnie dysponuje jedynie trawiastym pasem startowym, jednak władze miasta planują budowę nowego, betonowego pasa, oraz rozbudowę pozostałej infrastruktury lotniska, by umożliwić obsługę lotów biznesowych niedużych samolotów oraz tzw. "taksówek powietrznych".

edytuj Transport wodny

Śluza Rudziniec na Kanale Gliwickim

Port Gliwice obecnie wraz ze stacją kolejową, terminalem celnym, wolnym obszarem celnym, bazą magazynową, parkingami i biurami jest jednym z elementów Śląskiego Centrum Logistyki. Port w Gliwicach uważany jest za najnowocześniejszy i najbardziej uniwersalny port śródlądowy w kraju, z uwagi na swój kształt, linie i konstrukcje nabrzeży portowych, układ basenów, powierzchnię akwatorium. W porcie znajdują się urządzenia przeładunkowe o maksymalnym udźwigu 20 ton. Roczna zdolność przeładunkowa portu wynosi około 2 milionów ton.

Port Gliwice poprzez sieć kanałów i rzekę Odrę połączony jest z siecią kanałów niemieckich (Berlin) oraz morzem Bałtyckim.

edytuj Edukacja

Katowice, Uniwersytet Śląski w Katowicach – Wydział Prawa i Administracji
Gliwice, Politechnika Śląska w Gliwicach, Wydział Automatyki, Elektroniki i Informatyki
Gmach Akademii Muzycznej w Katowicach
Budynek Akademii Sztuk Pięknych w Katowicach

GOP jest jednym z większych ośrodków naukowych w Polsce i na świecie.

Znajduje się tu ponad 49 uczelni wyższych, na których studiuje prawie 250 tys. osób.

Wyższe uczelnie na terenie GOP:

  1. Uniwersytet Śląski
  2. Politechnika Śląska
  3. Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach
  4. Akademia Ekonomiczna w Katowicach
  5. Akademia Muzyczna w Katowicach
  6. Akademia Wychowania Fizycznego w Katowicach
  7. Akademia Sztuk Pięknych w Katowicach
  8. Akademia Sztuk Pięknych w Krakowie, filia
  9. Górnośląska Wyższa Szkoła Handlowa w Katowicach
  10. Międzynarodowa Szkoła Bankowości i Finansów
  11. Międzynarodowa Szkoła Nauk Politycznych w Katowicach
  12. Śląska Wyższa Szkoła Zarządzania w Katowicach
  13. Wyższa Szkoła Zarządzania i Nauk Społecznych w Tychach
  14. Wyższa Szkoła Bankowości i Finansów w Katowicach
  15. Wyższa Szkoła Humanistyczna w Katowicach
  16. Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi, wydział zamiejscowy
  17. Wyższa Szkoła Pedagogiczna TWP w Warszawie, Instytut Pedagogiki
  18. Wyższa Szkoła Mechatroniki
  19. Wyższa Szkoła Techniczna w Katowicach
  20. Wyższa Szkoła Technologii Informatycznych w Katowicach
  21. Wyższa Szkoła Umiejętności Społecznych w Poznaniu, wydział zamiejscowy
  22. Wyższa Szkoła Zarządzania Marketingowego i Języków Obcych w Katowicach
  23. Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach
  24. Wyższe Seminarium Duchowne Braci Mniejszych w Katowicach, franciszkanie w Panewnikach
  25. Wyższe Śląskie Seminarium Duchowne w Katowicach
  26. Prywatne Nauczycielskie Kolegium Języków Obcych w Bielsku-Białej, wydział zamiejscowy
  27. Gliwicka Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości
  28. Akademia Polonijna w Częstochowie Filia w Gliwicach -
  29. Wyższa Szkoła Humanitas w Sosnowcu
  30. Wyższa Szkoła Sztuki Stosowanej
  31. Nauczycielskie Kolegium Języków Obcych w Sosnowcu
  32. Wyższa Szkoła Filozoficzno-Pedagogiczna w Krakowie, Oddział w Sosnowcu - Wydział Pedagogiczny Strona uczelni]
  33. Wyższa Szkoła Ekonomii i Administracji w Bytomiu
  34. Polsko-Japońska Wyższa Szkoła Technik Komputerowych wydział w Bytomiu
  35. Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi, wydział w Bytomiu
  36. Państwowa Wyższa Szkoła Teatralna, wydział tańca współczesnego w Bytomiu
  37. Górnośląska Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości im. Karola Goduli
  38. Wyższa Szkoła Bankowa w Poznaniu, Wydział Zamiejscowy w Chorzowie
  39. Górnośląska Wyższa Szkoła Pedagogiczna
  40. Śląska Wyższa Szkoła Informatyki w Katowicach
  41. Akademia Górniczo-Hutnicza w Kochłowicach?
  42. Wyższa Szkoła Handlowa w Rudzie Śląskiej

edytuj Zobacz też

GOP - Katowice

edytuj Linki zewnętrzne

edytuj Literatura

  1. Marek Grabania: Górnośląski Okręg Przemysłowy: liczby, fakty, problemy.
  2. Marian Frank: Górnośląski Okręg Przemysłowy w świetle nowych opracowań zachodnioniemieckich.
  3. K. Szaraniec, L. Szaraniec, K. Szarowski: Katowice i Górnośląski Okręg Przemysłowy: Przewodnik.
  4. Jerzy Barnert, Kazimierz Patalong: Zwiedzamy Górnośląski Okręg Przemysłowy.
  5. Antoni Gładysz: Górnośląski Okręg Przemysłowy 1980/1981.

HOT NEWS !


Adam Małysz popisał się rewelacyjnym skokiem na odległość 135,5 metra w pierwszej serii konkursu Pucharu Świata w norweskim Lillehammer. O pół metra bliżej lądował Szwajcar Simmon Amman. Trzeci był Austriak Gregor Schlierenzauer, który skoczył 132 metry. [read more]


Łódzka prokuratura zleciła zbadanie śladów krwi znalezionych w pobliżu miejsca morderstwa generała Marka Papały - informuje reporterka RMF FM Agnieszka Wyderka. Przy pierwszych oględzinach miejsca zabezpieczono dwie różne próbki krwi, ale sprawdzono tylko jedną. Teraz prokuratorzy odpowiedzą na pytanie, do kogo należał drugi ślad krwi. [read more]


Jarosław Kaczyński nie wyciągnął żadnych wniosków z ostatniej porażki. Dla nikogo w Platformie nie jest atrakcyjna wizja współpracy z Kaczyńskim - jeśli w ogóle współpraca z nim jest możliwa. Tak premier Donald Tusk skomentował wywiad szefa PiS dla "Rzeczpospolitej". Kaczyński nie od dziś jest specjalistą od piekła, od smoły, od smażenia; niech Bóg chroni Polskę od polityków, którzy czynią piekło na Ziemi - dodał. [read more]


Edward Mazur był zszokowany po zabójstwie generała Marka Papały. Gdy mi o tym mówił, płakał - zeznał w sądzie kierowca polonijnego biznesmena, który widział Papałę półtorej godziny przed śmiercią. Według mężczyzny, Mazur na wieść o śmierci Papały kazał się zawieźć na miejsce zbrodni. [read more]


Znana jest już tożsamość młodego turysty, którego ciało znaleziono wczoraj w Tatrach - dowiedział się reporter RMF FM Maciej Pałahicki. To 24-latek o arystokratycznym nazwisku, zameldowany w Warszawie. Ostatnio mieszkał w Częstochowie. Według wstępnych oględzin lekarskich przyczyną jego śmierci było powolne wychłodzenie organizmu. Turysta przez dwie doby siedział w jednym miejscu. Zostawił rodzaj listu pożegnalnego.... [read more]


ca | de | en | es | fr | it | nl | no | pl | pt | ru | ro | fi |